DZIAŁ IV
Szczególne instrumenty i procedury w zakresie zamówień klasycznych
Rozdział 3
Konkurs
Oddział 1
Przepisy ogólne
Art. 330
Uczestnik konkursu
1. Uczestnikami konkursu mogą być osoby fizyczne, osoby prawne lub jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej.
2. Jeżeli przepisy szczególne wymagają posiadania uprawnień do opracowania pracy konkursowej lub wykonania na jej podstawie usługi, uczestnikami konkursu mogą być wyłącznie osoby fizyczne posiadające wymagane uprawnienia lub podmioty posługujące się osobami fizycznymi posiadającymi wymagane uprawnienia.
3. W przypadku konkursu ograniczonego zamawiający ustala także inne niż określone w ust. 2, obiektywne wymagania, których niespełnienie uniemożliwia wzięcie udziału w konkursie.
4. Obiektywne wymagania mogą obejmować podstawy wykluczenia, warunki udziału w postępowaniu lub kryteria selekcji. Przepisy art. 108–123 stosuje się odpowiednio.
5. W okolicznościach, o których mowa w ust. 2–4, zamawiający może żądać podmiotowych środków dowodowych, o których mowa w art. 124. Przepisy art. 127 i art. 128 stosuje się.
6. Zamawiający może zastrzec w ogłoszeniu o konkursie oraz regulaminie konkursu, że konkurs jest zastrzeżony dla uczestników zatrudniających osoby należące do kategorii osób społecznie marginalizowanych zgodnie z art. 94.
7. Uczestnicy konkursu mogą wspólnie brać udział w konkursie. Przepisy dotyczące uczestnika konkursu stosuje się odpowiednio do uczestników konkursu biorących wspólnie udział w konkursie.
1. Uczestnik konkursu. Procedura konkursowa zawiera własną definicję podmiotu, który w zamierzeniu ma przygotować pracę konkursową (lub opracowanie studialne), nazywając go uczestnikiem konkursu. Uczestnik konkursu nie jest wykonawcą, pomimo występowania podobieństwa pomiędzy definicją z art. 330 ust. 1 Pzp a definicją wykonawcy z art. 7 pkt 30 Pzp. Uczestnikiem konkursu może być każdy, niezależnie od okoliczności, czy ujawnił swoje zainteresowanie wzięciem udziału w konkursie przed terminem odpowiednio składania wniosków o dopuszczenie do udziału w konkursie, opracowań studialnych lub prac konkursowych. Do uczestnika konkursu nie mają wprost zastosowania przepisy Pzp dotyczące wykonawców. W szczególności Pzp nie przewiduje, aby zamawiający zobowiązany był do zaakceptowania wykazywania przez uczestnika konkursu posiadania uprawnień, kompetencji czy innych wymagań przy pomocy potencjału podmiotu trzeciego. Uczestnik konkursu nie zawsze będzie tożsamy z autorem pracy konkursowej. W przypadku podmiotów zbiorowych składających pracę konkursową, np. biur projektowych, firm IT, uczestnikami będą te podmioty, podczas gdy autorami – poszczególni architekci czy projektanci IT.
2. Obowiązkowe uprawnienia uczestnika konkursu. Przepis wprowadza wymaganie posiadania przez uczestnika konkursu uprawnień na etapie procedury konkursowej, jeśli do przygotowania pracy konkursowej lub wykonania usługi na podstawie tej pracy wymagane są specjalne uprawnienia na mocy innych szczególnych przepisów. A contrario, jeśli żaden przepis szczególny nie łączy możliwości wykonania pracy konkursowej lub usługi wykonywanej na jej podstawie z posiadaniem uprawnień, na etapie procedury konkursowej również nie jest dopuszczalne wymaganie jakichkolwiek uprawnień. Przepis ma na celu zabezpieczenie zamawiającego przed skutkami otrzymania pracy konkursowej, która zostanie przygotowana przez osobę nieposiadającą wymaganych przepisami uprawnień. W przypadku konkursu na pracę architektoniczną z nagrodą w postaci zaproszenia do wykonania usługi projektowej – wybór pracy konkursowej przygotowanej przez osobę nieposiadającą właściwych uprawnień do projektowania na podstawie Prawa budowlanego spowodowałby niemożność wykorzystania tej pracy zgodnie z zamierzeniem zamawiającego. Natomiast wymaganie uprawnień od osób w zakresie zamówienia IT, gdzie co do zasady nie ma obowiązków ich posiadania do świadczenia usług w tym zakresie, byłoby niezgodne z art. 330 ust. 2 Pzp. Zgodnie z art. 330 ust. 5 Pzp zamawiający może na potwierdzenie posiadania odpowiednich uprawnień zażądać od uczestnika konkursu środków dowodowych. W przypadku uczestników konkursu posługujących się w celu wykonania pracy konkursowej osobami posiadającymi stosowne uprawnienia – zamawiający wymaga tych uprawnień w stosunku do tych osób. Jeżeli zatem uczestnik konkursu nie wykaże posiadania uprawnień, o jakich mowa w art. 330 ust. 2 Pzp, które są wymagane przez zamawiającego, złożony przez niego wniosek o dopuszczenie do udziału w konkursie zostanie odrzucony (w przypadku konkursu ograniczonego), a praca konkursowa nie będzie mogła zostać nagrodzona.
3. Inne wymagania. Wymaganie posiadania przez uczestnika konkursu uprawnień na etapie procedury konkursowej, jeśli do przygotowania pracy konkursowej lub wykonania usługi na podstawie tej pracy wymagane są specjalne uprawnienia na mocy innych szczególnych przepisów, jest jedynym obligatoryjnym wymaganiem kwalifikacyjnym uczestników konkursu, jakie przewidziano w procedurze konkursowej. W procedurze ograniczonej zamawiający jest jednak zobowiązany określić również inne obiektywne wymagania spośród podstaw wykluczenia, warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji. Wybór obiektywnych wymagań spoczywa na zamawiającym, który określając warunki udziału w postępowaniu czy kryteria selekcji, zobowiązany jest do przestrzegania zasad udzielania zamówień publicznych znajdujących zastosowanie w konkursie, w szczególności zasady proporcjonalności, równego traktowania wykonawców czy zapewnienia uczciwej konkurencji.
W przypadku określenia tych wymagań w oparciu o warunki udziału w postępowaniu aktualność zachowają przepisy dotyczące warunków udziału w postępowaniu, tj. art. 112–117 Pzp, choć stosowane będą odpowiednio. Na zamawiającym ciążyć będzie obowiązek precyzyjnego określenia wymagań w ogłoszeniu i regulaminie konkursu, w szczególności w sposób zgodny z art. 112 Pzp. Podobnie jak w postępowaniach o zamówienie publiczne obiektywne kryteria konkursowe znajdujące oparcie w warunkach będą mogły dotyczyć kompetencji, sytuacji i zdolności opisanych w art. 112 Pzp, na zasadach określonych w art. 113–117 Pzp.
W przypadku określenia obiektywnych wymagań w oparciu o przesłanki niepodlegania wykluczeniu zamawiający winien mieć na uwadze, że podział przesłanek dotyczących niepodlegania wykluczeniu na obligatoryjne (wyrażone w art. 108 Pzp) i fakultatywne (wyrażone w art. 109 Pzp) nie znajduje tutaj zastosowania. Zamawiający nie jest w szczególności zobowiązany do weryfikacji uczestnika konkursu pod kątem spełniania wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 108 Pzp. Zamawiający może jednak zweryfikować uczestników konkursu pod kątem wszystkich przesłanek z art. 108 i 109 Pzp, podobnie jak może przeprowadzać weryfikację w oparciu o niektóre z tych przesłanek bądź odstąpić od weryfikacji (nie określając żadnej przesłanki z art. 108 i 109 Pzp). Warunkiem dokonania weryfikacji w toku konkursu jest zamieszczenie stosownej informacji o wybranych podstawach wykluczenia w ogłoszeniu o konkursie i regulaminie. Wskazanie przez zamawiającego określonej przesłanki (lub przesłanek) z art. 108 lub 109 Pzp jako obiektywnego wymagania z art. 330 ust. 3 Pzp oznacza, że uczestnik konkursu zobowiązany jest wykazać, że nie podlega wykluczeniu w ramach tej przesłanki. Zważywszy, że w konkursie szczególną rolę odgrywa oddalenie ryzyka wystąpienia potencjalnych konfliktów interesów pomiędzy uczestnikami konkursu a członkami sądu konkursowego, uzasadnionym wydaje się, aby jedno z wymagań zamawiającego odpowiadało przesłance niepodlegania wykluczeniu, o jakiej mowa w art. 109 ust. 1 pkt 6 Pzp.
Na potwierdzenie określonych wymagań zamawiający może żądać podmiotowych środków dowodowych, o których mowa w art. 124 Pzp. Podmiotowe środki dowodowe powinny odpowiadać tym wskazanym w treści odpowiedniego rozporządzenia w sprawie dokumentów, o czym wprost stanowi art. 128 Pzp. Pzp nie przewiduje obligatoryjnego składania oświadczenia, o jakim mowa w art. 125 ust. 1 Pzp, w tym na formularzu JEDZ. Zamawiający może żądać środków dowodowych zarówno w postaci oświadczeń, jak i dokumentów. Zastosowanie znajdą także przepisy dotyczące uzupełniania środków dowodowych. Zastosowanie znajdują przepisy dotyczące mechanizmu „samooczyszczenia” określonego w art. 110 Pzp.
Pzp nie przewiduje określania innych wymagań niż wskazanych w art. 330 ust. 2 Pzp dla procedury nieograniczonej.
4. Konkurs zastrzeżony. Zamawiający może zastrzec, że wyłącznymi uczestnikami mogą być podmioty zatrudniające osoby należące do kategorii osób społecznie marginalizowanych określonych w art. 94 Pzp. W świetle brzmienia art. 94 Pzp takimi podmiotami mogą być wyłącznie podmioty mające status zakładu pracy chronionej, spółdzielnie socjalne oraz inne podmioty, których głównym celem lub głównym celem działalności ich wyodrębnionych organizacyjnie jednostek, które będą realizowały zamówienie, jest społeczna i zawodowa integracja osób społecznie marginalizowanych, o których mowa w art. 94 ust. 1 pkt 1–10 Pzp – pod warunkiem, że procentowy wskaźnik zatrudnienia osób należących do jednej lub więcej kategorii, o których mowa w pkt 1–10, jest nie mniejszy niż 30% osób zatrudnionych u wykonawcy albo w jego jednostce, która będzie realizowała zamówienie.
5. Uczestnicy biorący wspólny udział w konkursie. Art. 330 ust. 7 Pzp dopuszcza, aby uczestnicy konkursu występowali wspólnie. Przepisy dotyczące uczestnika konkursu stosuje się odpowiednio do uczestników konkursu biorących wspólnie udział w konkursie. W przypadku ustalania obiektywnych wymagań, jakie muszą spełnić uczestnicy konkursu – zamawiający, wskazując odpowiednie wymaganie, powinien także określić sposób jego spełnienia przez uczestników występujących wspólnie. W przypadku wyboru pracy konkursowej konieczne będzie ustalenie zakresu praw autorskich przysługujących poszczególnym uczestnikom, aby przed wydaniem nagrody w sposób należyty prawa do pracy zostały przeniesione na zamawiającego.