Dział I
Przepisy ogólne
Rozdział 3
Polityka zakupowa państwa oraz plan postępowań o udzielenie zamówień
Art. 23
Plan postępowań
1. Zamawiający publiczni, o których mowa w art. 4 pkt 1 i 2, oraz ich związki, nie później niż w terminie 30 dni od dnia przyjęcia budżetu lub planu finansowego przez uprawniony organ, sporządzają plan postępowań o udzielenie zamówień, jakie przewidują przeprowadzić w danym roku finansowym. Plan zamieszcza się w Biuletynie Zamówień Publicznych, na zasadach określonych w dziale III w rozdziale 2, oraz na stronie internetowej zamawiającego.
2. W Biuletynie Zamówień Publicznych oraz na stronie internetowej zamawiającego plan postępowań o udzielenie zamówień mogą zamieszczać również zamawiający inni niż określeni w ust. 1.
3. Plan postępowań o udzielenie zamówień zawiera w szczególności informacje dotyczące:
1) przedmiotu zamówienia;
2) rodzaju zamówienia według podziału na zamówienia na roboty budowlane, dostawy lub usługi;
3) przewidywanego trybu albo procedury udzielenia zamówienia;
4) orientacyjnej wartości zamówienia;
5) przewidywanego terminu wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia.
4. Zamawiający zapewnia aktualność planu postępowań o udzielenie zamówień. Aktualizację planu zamieszcza się w Biuletynie Zamówień Publicznych oraz na stronie internetowej zamawiającego.
5. Informacji o planie postępowań o udzielenie zamówień nie zamieszcza się, jeżeli wymaga tego istotny interes bezpieczeństwa państwa lub ochrona informacji niejawnych.
6. Minister właściwy do spraw gospodarki określi, w drodze rozporządzenia, wzór planu postępowań o udzielenie zamówień, kierując się potrzebą zapewnienia prawidłowości, przejrzystości i aktualności informacji zawartych w planie.
1. Podmioty zobowiązane. Zamawiający publiczni będący jednostkami sektora finansów publicznych w rozumieniu przepisów ustawy o finansach publicznych oraz innymi państwowymi jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej są zobowiązani do sporządzania planów. Katalog podmiotowy jest zatem taki sam jak na gruncie Pzp2004. Podobnie jak to było uregulowane w Pzp2004, plan w obowiązkowych publikatorach mogą zamieszczać również zamawiający spoza obligatoryjnego katalogu.
2. Termin sporządzenia planu. Zamawiający publiczni są zobowiązani do sporządzenia planu postępowań o udzielenie zamówień w terminie 30 dni od dnia przyjęcia budżetu lub planu finansowego przez uprawniony organ.
3. Publikatory. Obowiązkowe publikatory planu to strona internetowa zamawiającego i BZP. Ustawodawca doprecyzował też, że zamieszczenie planu w BZP następuje według reguł przewidzianych dla ogłoszeń dla postępowań o udzielenie zamówienia klasycznego o wartości mniejszej niż progi unijne (dział III, rozdział 2 Pzp).
4. Zakres rzeczowy planu. Minimalny zakres rzeczowy planu powinien uwzględniać w szczególności informacje dotyczące przedmiotu zamówienia, rodzaju zamówienia według podziału na zamówienia na roboty budowlane, dostawy lub usługi, przewidywanego trybu albo procedury udzielenia zamówienia, orientacyjnej wartości zamówienia i przewidywanego terminu wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia. Ten katalog informacji nie jest zamknięty. Warto rozważyć zamieszczanie w planie innych informacji różnicujących lub charakterystycznych dla danego zamówienia, a odróżniających je od innych podobnych zamówień (np. wymagana technika wykonania zamówienia).
5. Uprawnienie dla ministra właściwego do spraw gospodarki. Ustawodawca przewidział dla ministra właściwego do spraw gospodarki określenie, w drodze rozporządzenia, wzoru planu postępowań o udzielenie zamówień. Ustawodawca przewidział również, że opracowując ten wzór, minister powinien kierować się potrzebą zapewnienia prawidłowości, przejrzystości i aktualności informacji zawartych w planie.
6. Aktualność planu. Ustawodawca wprowadził nowy obowiązek polegający na konieczności zapewnienia przez zamawiających aktualności planów. Aktualizacje planów, analogicznie jak same plany, zamawiający zobowiązani są zamieścić w BZP i na swojej stronie internetowej. Zgodnie ze wzorem planu postępowań określonym rozporządzeniem w sprawie wzoru planu postępowań zamawiający w rubryce zatytułowanej „informacja na temat aktualizacji” winien wskazać, czy aktualizacja polega na zmianie, dodaniu czy też rezygnacji z pozycji planu. Obowiązek aktualizacji, o którym mowa w art. 23 ust. 4 Pzp, odnosić się będzie do postępowań, których realizacja została zaplanowana w rozumieniu art. 23 ust 1 Pzp i które zostały ujęte w planie postępowań. W tym znaczeniu aktualizacja planu postępowań obejmuje przypadki, w których zamawiający rezygnuje z określonego postępowania bądź też modyfikuje informacje przedstawione w planie w odniesieniu do poszczególnych postępowań zgodnie z dyspozycją art. 23 ust. 3 Pzp. W takiej sytuacji aktualizacja polega na skreśleniu z planu pozycji, której realizacja nie nastąpi w danym roku finansowym, lub na jej modyfikacji. Zamawiający ma również możliwość „dodania” nowego postępowania do zamieszczonego już planu. Jest to jego fakultatywna decyzja, nieobjęta ustawowym obowiązkiem aktualizacji planu.
7. Wartość dodana dla rynku zamówień publicznych. Obowiązek zamieszczania planu w BZP, powiązany z ustrukturyzowaniem i ujednoliceniem takiego planu oraz z obowiązkiem jego aktualizacji stanowi bardzo dobre narzędzie planistyczne dla wykonawców i zamawiających. Wykonawcy w oparciu o analizy planów (które będą dostępne w jednym miejscu i filtrowane według odpowiednich kryteriów) będą mogli zbudować swoje strategie sprzedażowe. Podobnie zamawiający, analizując plany innych inwestorów, będą mogli sprawdzić, czy w tym samym czasie, na tym samym obszarze nie rywalizują o te same zasoby wykonawców z innymi zamawiającymi. I w oparciu o dokonane analizy zmienić lub nie swój plan zamówień.
8. Wyłączenie obowiązku zamieszczenia planu. Ustawodawca w Pzp ustanowił katalog sytuacji wyłączających obowiązek zamieszczenia planu. Obok przesłanki związanej z ochroną informacji niejawnych przewidziano dodatkową przesłankę dotyczącą istotnego interesu bezpieczeństwa państwa. Warto zwrócić uwagę, że odwołania do tego terminu występują również w innych przepisach Pzp, w szczególności w art. 12 czy art. 226 ust. 1 pkt 16. Dążąc do realizacji wytycznych interpretacyjnych tekstów prawniczych, koniecznym będzie zapewnienie jednolitego rozumienia i stosowania tego pojęcia na gruncie całego Pzp. Jednocześnie, jak wskazała rzecznik generalna w swojej opinii w sprawie C-187/16 Komisja przeciwko Austrii125, pojęcie podstawowych interesów bezpieczeństwa państwa jest pojęciem prawa unijnego, które należy interpretować w sposób autonomiczny. Obejmuje ono zarówno bezpieczeństwo zewnętrzne, jak również bezpieczeństwo wewnętrzne państw członkowskich126. Zarazem państwom członkowskim przysługuje szeroki zakres uznania w odniesieniu do definiowania jego podstawowych interesów w zakresie bezpieczeństwa127.
Przyjąć należy, że z zamówieniem dotyczącym istotnego interesu bezpieczeństwa państwa będziemy mieli do czynienia, gdy dotyczy ono w szczególności takich wartości, jak suwerenność, międzynarodowa pozycja, niepodległość, nienaruszalność terytorium, obronność państwa128.
125 Przedstawiona w dniu 20 lipca 2017 r. opinia rzecznika generalnego Juliane Kokott w sprawie C-187/16 Komisja Europejska przeciwko Republice Austrii, ECLI:EU:C:2017:578, pkt 46 i 47
126 Zob. wyroki: z dnia 26 października 1999 r. w sprawie C-273/97 Angela Maria Sirdar przeciwko The Army Board i Secretary of State for Defence, ECLI:EU:C:1999:523, pkt 17; z dnia 11 stycznia 2000 r. w sprawie C-285/98 Tanja Kreil przeciwko Bundesrepublik Deutschland, ECLI:EU:C:2000:2, pkt 17; podobnie wyroki: z dnia 10 lipca 1984 r. w sprawie 72/83 Campus Oil Limited i inni przeciwko ministre pour l’Industrie et l’Energie i in., ECLI:EU:C:1984:256, pkt 34–36; z dnia 4 października 1991 r. w sprawie C-367/89 Postępowanie karne przeciwko Aimé Richardt i Les Accessoires Scientifiques SNC, ECLI:EU:C:1991:376, pkt 22; z dnia 15 grudnia 2009 r. w sprawie C-461/05 Komisja Europejska przeciwko Królestwu Danii, ECLI:EU:C:2009:783, pkt 51
127 Wyrok z dnia 30 września 2003 r. w sprawie T-26/01 Fiocchi munizioni SpA przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich, Zb. Orz. 2003 str. II-03951, ECLI:EU:T:2003:248, pkt 58
128 Por. zachowująca aktualność opinia UZP: Wyłączenie ustawy przy zamówieniach na uzbrojenie, objętych tajemnicą państwową oraz jeżeli wymaga tego istotny interes bezpieczeństwa państwa, www.gov.pl/uzp